Gecikmiş Konuşma ve Dil Gelişim Bozuklukları nedir?
Gelişimsel dil bozuklukları, zekâ veya işitme problemi olmamasına rağmen çocukların dili öğrenirken ve kullanırken görünmez bir engelle karşılaşmasıdır. Bu çocuklar konuşmaya geç başlar veya cümle kurmakta, hikâye anlatmakta akranlarının gerisinde kalırlar.
Gecikmiş konuşma; tek başına görülebileceği gibi işitme kaybı, otizm spektrum bozukluğu, Down sendromu gibi farklı durumlara da eşlik edebilir. Bu nedenle terapi, kapsamlı bir değerlendirme ile başlar ve çocuğun ihtiyacına göre planlanır.
Nasıl duyulur? Sık karşılaşılan örnekler
Özgül Dil Bozukluğu (ÖDB)
Arabalar gittiyerine şöyle duyulur:Araba git
3-4 yaşında sadece iki kelimelik yapılar kullanmak; geçmiş zaman ve ekleri (-di, -ler) sürekli atlamak.
Hangi durumlarda başvurmalısınız?
- 18 aylıkken hiç anlamlı kelime kullanmıyor
- 2 yaşında çok az kelimesi var, iki kelimeyi birleştirmiyor
- 3-4 yaşında hâlâ iki kelimelik cümlelerle konuşuyor
- Ekleri (-di, -ler, -de) ve zamanları sürekli atlıyor
- Basit yönergeleri anlamakta zorlanıyor
Terapi sürecimiz
- 01
Kapsamlı değerlendirme
Alıcı dil (anlama), ifade edici dil, oyun ve iletişim becerileri standart testler ve gözlemle değerlendirilir.
- 02
Oyun temelli terapi
Çocuğun ilgisini merkeze alan oyunlarla kelime dağarcığı, cümle yapısı ve iletişim doğal akışında geliştirilir.
- 03
Aile rehberliği
Her seans sonunda ebeveynlere geri bildirim ve evde uygulanacak çalışmalar verilir.
- 04
Düzenli takip
Hedefler ölçülebilir şekilde belirlenir ve ilerleme düzenli aralıklarla aileyle birlikte gözden geçirilir.
Sık sorulan sorular
2 yaşındaki çocuğum hâlâ konuşmuyor, beklemeli miyim?
“Bekleyelim, nasılsa konuşur” yaklaşımı yerine bir değerlendirme yaptırmanız önerilir. Erken dönemde başlanan destek çoğu zaman süreci kısaltır; değerlendirme sonucunda terapiye gerek olmadığı görülürse de aile olarak evde neler yapabileceğinizi öğrenmiş olursunuz.
Ekran süresi konuşmayı etkiler mi?
Uzun ekran süresi, çocuğun karşılıklı iletişim ve oyun için ayırdığı zamanı azaltabilir. Özellikle küçük yaşlarda ekran süresinin sınırlanması ve yerine etkileşimli oyun, birlikte kitap okuma gibi etkinliklerin konması önerilir.
İki dilli büyümek konuşma gecikmesine neden olur mu?
İki dilli büyümek tek başına dil bozukluğuna yol açmaz. Ancak çocuğun her iki dilde de yaşıtlarının belirgin şekilde gerisinde olduğu düşünülüyorsa değerlendirme yapılması önerilir.
